Veel mensen krijgen te maken met financiële stress, maar wanneer spreken we van problematische schulden? Problematische schulden gaan verder dan een tijdelijke achterstand of een vergeten betaling. Het gaat om schulden die u niet meer zelf kunt oplossen, zelfs niet wanneer u uw uitgaven verlaagt of betalingsregelingen probeert te treffen. Vaak staan er meerdere schuldeisers open, lopen bedragen snel op en ontbreekt het overzicht volledig. Problematische schulden hebben niet alleen financiële gevolgen; ze hebben ook een grote emotionele impact. Daarom is het belangrijk om problemen tijdig te herkennen en snel in actie te komen.
Wanneer een budgetcoach?
Een budgetcoach kan worden ingeschakeld indien er sprake is van financiële zorgen, betalingsachterstanden of wanneer iemand het overzicht over zijn financiële huishouden (tijdelijk) kwijt is.
Wat zijn problematische schulden?
Problematische schulden zijn schulden waarbij uw financiële verplichtingen structureel hoger zijn dan wat u kunt aflossen. Kenmerken hiervan zijn:
- Oplopende betalingsachterstanden
- Meerdere schuldeisers of betrokken incassobureaus
- Deurwaarders, loonbeslag of dreigende afsluitingen
- Verlies van overzicht over administratie en vaste lasten
- Te weinig inkomen om zowel verplichtingen als aflossingen te dragen
Zodra zelf oplossen niet meer mogelijk is, spreken we van een problematische schuldensituatie die om professionele financiële ondersteuning vraagt.
De emotionele tol van problematische schulden
Wij begrijpen dat problematische schulden wegen op uw gemoedstoestand. Het erkennen van deze emoties is geen teken van zwakte, het is juist een belangrijke eerste stap naar verbetering. Wat zien wij vaak bij onze cliënten?
- Schaamte: schaamte zorgt ervoor dat veel mensen hun situatie verbergen. Men voelt zich mislukt, schuldig of bang voor wat familie, vrienden of collega’s zullen denken. Dit kan ertoe leiden dat schuldhulpverlening te laat wordt gezocht.
- Angst: angst voor deurwaarders, brieven en telefoontjes kan verlammend werken. Sommige mensen openen hun post niet meer, waardoor de schulden verder oplopen. Deze angst maakt het moeilijk om helder te blijven denken en stappen te zetten.
- Stress en mentale druk: langdurige financiële problemen kunnen leiden tot slapeloosheid, piekeren en spanningen in het gezin. De continue mentale belasting maakt het lastig om overzicht te herwinnen. Dit kan ook doorsijpelen naar problemen op de werkvloer.
- Sociaal terugtrekken: uit schaamte of angst trekken mensen zich vaker terug uit sociale situaties, waardoor de problemen nog zwaarder worden om alleen te dragen.
Belangrijkste stappen die u zo snel mogelijk moet zetten
Wachten maakt problematische schulden bijna altijd groter. Door snel te handelen, vergroot u de kans op een oplossing. Welke stappen kunt u nemen?
- Erken dat de schulden er zijn
Deze stap is mentaal het moeilijkst. Toegeven dat u de situatie niet meer onder controle heeft, is pijnlijk, maar noodzakelijk. Door dit te erkennen neemt u verantwoordelijkheid en maakt u ruimte voor herstel.
- Vraag direct hulp aan
Hulp vragen is een daad van kracht, geen zwakte. Niemand hoeft problematische schulden alleen op te lossen. Uiteraard helpen onze budgetcoaches u wanneer u dit aanvraagt. Maar er zijn ook andere manieren om hulp te vragen bij uw financiën. Betrouwbare hulp is beschikbaar via:
- Uw gemeente: biedt kosteloze schuldhulpverlening en begeleiding
- SchuldHulpMaatje: getrainde vrijwilligers die helpen met administratie en structuur
- Nibud: geeft informatie, tools en praktische tips voor geldbeheer
- Maatschappelijke organisaties: ondersteunen bij administratie en budgetteren
- Breng uw financiële situatie in kaart
Een overzicht van uw financiële situatie hoeft niet perfect te zijn. Het is vooral bedoeld om hulpverleners snel inzicht te geven zodat er stappen gezet worden in het aflossen van de schulden. Maak een overzicht van:
- Alle schulden en schuldeisers
- Openstaande bedragen en termijnen
- Incasso- of deurwaarderstrajecten
- Uw maandelijkse inkomsten en vaste lasten
- Open uw post en reageer op berichten
Ook als het moeilijk is, blijf brieven en e-mails openen en neem de telefoon op. Veel problemen worden groter doordat belangrijke informatie wordt gemist of genegeerd. Schuldeisers zijn vaak bereid mee te denken wanneer u laat zien dat u hulp zoekt. In veel gevallen is een minnelijke regeling een goede optie.
- Werk aan stabiliteit in uw budget
Stabiliteit is noodzakelijk voordat schulden structureel kunnen worden opgelost. Stabilisatie betekent dat uw inkomen en uitgaven weer in balans komen. Denk hierbij aan:
- Prioriteit geven aan vaste lasten
- Aanvragen van toeslagen waar u recht op heeft
- Schrappen van onnodige uitgaven
- Realistische betalingsregelingen
Onze dienstverlening
Klik op de blokken om meer informatie te krijgen over onze werkzaamheden en werkgebieden.
Hulp zoeken is de eerste stap naar rust
Problematische schulden kunnen iedereen overkomen. Het belangrijkste is dat u begrijpt dat er hulp beschikbaar is en dat u niet hoeft te wachten tot de situatie verder escaleert. Door erkenning, inzicht en het zoeken van ondersteuning, zet u de deur open naar een nieuwe financiële start.
Zorg voor een productieve sfeer in uw bedrijf
Heeft één van uw werknemers last van financiële zorgen? Dan is het aan te raden om op tijd professionele hulp in te schakelen. Heeft u nog vragen?
Veelgestelde vragen
Welke soorten schulden zijn er?
Er zijn grofweg vier onderscheiden vormen van schulden: (1) consumptieschulden, bijvoorbeeld door persoonlijke leningen, creditcards of rood staan; (2) hypotheek- of woonleningsschulden, waarbij de lening verbonden is aan een eigen woning; (3) studieschulden of andere langlopende leningen voor opleiding; (4) belastingschulden of overheidsvorderingen, zoals openstaande aanslagen of boetes.
Hoeveel mensen hebben problematische schulden?
Volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) had in 2023 ongeveer 10 % van alle huishoudens geregistreerde problematische schulden. Onder de groep mensen die in armoede leven (ongeveer 540.000 personen) had 31 % te maken met problematische schulden. Dat zijn ongeveer 163.000 personen.
Wat te doen bij problematische schulden?
Ten eerste: erken dat de schulden er zijn en dat u het niet langer alleen kunt oplossen. Ten tweede: zoek direct hulp, bijvoorbeeld via gemeentelijke schuldhulpverlening of een onafhankelijke budgetadviseur. Ten derde: breng uw volledige financiële situatie in kaart inclusief schulden, vaste lasten, inkomen en uitgaven. Ten vierde: open uw post, reageer op schuldeisers en stel een realistisch budget- en aflossingsplan op.
Wat zijn geregistreerde problematische schulden?
Geregistreerde problematische schulden zijn schulden die in officiële registers zijn opgenomen omdat er sprake is van betalingsachterstanden, zoals bij de Belastingdienst, het Bureau Krediet Registratie (BKR) of als een huishouding herhaaldelijk in de problemen komt. Deze registratie geeft aan dat de financiële situatie langdurig of structureel problematisch is geworden en dat er verhoogd risico bestaat op ernstige gevolgen zoals loonbeslag of woningverlies.